آدم خدازده ای چون من که سودای عمل اجتماعی موثر دارد در جامعه ای چون جامعه ی ما بهترین و بدترین زندگی را دارد.

بهترین از آن جهت که آنقدر کار زمین مانده وجود دارد که تند و تند پیشنهاد اعمال اجتماعی جذاب و تاثیرگذار همچون سردبیری هفته نامه و مدیریت موسسه ی فرهنگی دریافت کند. و بدترین از آن جهت که علیرغم وجود این همه پیشنهاد او نمی تواند عملی را برگزیند که خودش باشد و بدون حذف همه یا قسمتی از وجودش، به تمامی خودش باشد.

به تمامی خود بودن آرزویی است محال. در حالی که این آرزو اصل و ریشه ی یک عمل موثر اجتماعی است.

ماهی چهارصد پانصد هزار تومان ناقابل، حق طبیعی هر ایرانی ازدرآمدهای کشوراست که باید به او پرداخت شود. اگر فرد شغل داشته باشد به نام حقوق و اگر نداشته باشد به نام بیمه ی بیکاری یا هر نام دیگر.

مهم اینست که این مبلغ درحال حاضر برآورنده ی نیازهای اولیه ی افراد در جامعه ی ماست و بر حکومت است تا آنرا مستقیم یا غیر مستقیم در اختیار همه ی شهروندانش قرار دهد.

مثل جامعه ی امام علی(ع) که امام به همه به تساوی سهمی از بیت المال می داد. البته قید "تساوی" را امام افزود زیرا پیش از او در تقسیم بیت المال تبعیض روا داشته می شد و افراد به نسبت مقامشان از آن سهم می بردند. اما امام با افزودن قید تساوی همه را در استفاده از بیت المال برابر دانست.

درست است که امروزه قواعد حکومت داری دیگرگون شده است و برخی از نیازهای اولیه از راههای غیر مستقیمی مثل مالیات و بیمه وتامین اجتماعی و بازنشتگی و... تامین می شود. اما همچنان این حکومت است که مسئول تامین نیازهای ابتدایی شهروندان خویش است. نیازهایی همچون: تربیت وتحصیل، شغل ودرآمد، مسکن و...

اصل بیست و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران: هر کس حق دارد شغلی را که بدان مایل است و مخالف اسلام و مصالح عمومی نیست برگزیند. دولت موظف است با رعایت نیاز جامعه به مشاغل گوناگون برای همه ی افراد امکان اشتغال به کار و شرایط مساوی را برای احراز مشاغل ایجاد نماید.

اصل بیست و نهم: برخورداری از تامین اجتماعی از نظر بازنشستگی، بیکاری، پیری، از کار افتادگی، بی سرپرستی، در راه ماندگی، حوادث و سوانح و نیاز به خدمات بهداشتی و درمانی و مراقبت های پزشکی به صورت بیمه و غیره حقی است همگانی. دولت مکلف است طبق قوانین از محل درآمدهای حاصل از مشارکت مردم، خدمات و حمایت های مالی فوق را برای یک یک افراد کشور تامین کند.

اصل سی و یکم: داشتن مسکن متناسب با نیاز، حق هر فرد و خانواده ی ایرانی است. دولت موظف است با رعایت اولویت برای آنها که نیازمندترند، بخصوص روستانشینان و کارگران زمینه ی اجرای این اصل را فراهم کند.

چرا تامین این نیازها اینقدر مهم است؟ زیرا تنها با رفع این نیازهای ابتدایی است که اولا شهروندان در برابر فساد و تخلف و بیماری های جسمی و روانی بیمه می شوند و ثانیا مجال می یابند تا با فراغ بال برای دست یافتن به کمالات انسانی و شکوفایی استعدادها و زندگی بهتر تلاش کنند.

اگر قرار باشد همه ی وقت و انرژی انسان به تامین نیازهای اولیه بگذرد. چنین انسانی هیچ گاه از مرتبه ی خور و خشم و شهوت بالاتر نمی آید تا به کمالاتی همچون دین واخلاق و معنویت و هنر و ادبیات و... بپردازد.

"تمدن حاصل اوقات فراغت ملت هاست"(1). اوقات فراغتی که حکومت ها با تامین نیازهای ابتدایی شهروندان (2) در اختیار آنها می گذارند.

(1) ویل دورانت

(2) برای اطلاع از دیگر نیازهای اولیه ی شهروندان مراجعه کنید به فصل سوم قانون اساسی.

الحکومه الکریمه: اربع مئه الف او خمس مئه الف تومان حق طبیعی ای ایرانی من دخل الحکومه التی یجب اداها...

The kind government: four hundred thousand or five hundred thousand tomans is the right every Iranian from government incomes to shoud performance...